Аннотация
Гипермаалымат мейкиндигинде маалымат секунд сайын түзүлӛт, ошондуктан биз ар бир мүнӛт сайын маалыматтык басымдын астында жашайбыз. Мындай учурларда дата журналистиканын күчү салттуу журналистикага караганда айкын кӛрүнүп турат. Ишеним жана сапаттуу контентти түзүү дата журналистикасынын орчундуу маселелери болуп саналат. Пойнтер институтунун Media Wise изилдӛӛсү кӛрсӛткӛндӛй, азыркы ӛспүрүмдӛрдүн бештен бири күн сайын интернетте туура эмес маалыматка кабылышат. Ӛспүрүмдӛрдүн он эки пайызы гана фейк жаңылыктарды тааный алышат. Демек, калган сексен сегиз пайызы ар кандай түрдӛгү жана жалган кӛрүнгӛн кабарга сокурдук менен ишенет. Дата долбоорлору ушундай оор мезгилде аудиторияны жалган маалыматтан коргоонун негизги жолу болуп саналат. Анткени дата журналисттери ондогон булактардан алынган маалыматтарды текшерип, салыштырып, талдап, так жыйынтык чыгарышат. Ошондой эле, эң жогорку сапаттагы жана эң ишенимдүү мазмун маалымат илимпоздору тарабынан түзүлӛт. Бул изилдӛӛнү жазуунун максаты Ӛзбекстандагы дата журналисттери туш болгон кӛйгӛйлӛрдү, маалыматка жетүү, ачыктык жана айкындуулук менен байланышкан бюрократиялык тоскоолдуктарды изилдӛӛ, аларды чечүү жолдорун табуу жана сунуштарды иштеп чыгуу болуп саналат. Изилдӛӛлӛрдү жүргүзүү процесстин жүрүшүндӛ биз так тыянактарга келдик, чет элдик ЖМКлардагы дата журналистикасынын тажрыйбасын изилдедик жана бул тажрыйбанын негизинде Ӛзбекстандагы маалыматтык долбоорлорду байытуу жана ар түрдүүлүгүн кӛбӛйтүү жолдорун издедик. Биз ошондой эле долбоорлордун маалыматтарын жалпылап, салыштырып, системалуу түрдӛ сүрӛттӛп, теориялык жактан эң маанилүүлӛрүн колдондук. Биз Ӛзбекстанда дата журналистикасынын ролун жана маанисин изилдеп, анын коомдук пикирди калыптандыруудагы маанисин аныктадык жана мамлекеттик бюджетти кӛзӛмӛлдӛӛдӛ калктын дүйнӛ таанымын кӛтӛрӛ ала турган маалыматтык долбоорлордун зарылдыгын жана баалуулугун далилдедик
Негизги сөздөр
Колдонулган булактар
[1] Heravi, B. (2018). 3W of data journalism education: What, where, and who? Journalism Practice, 13(3), 349-366. doi: 10.1080/17512786.2018.1463167.
[2] Nerents, D.V. (2019). Visualization of data materials in modern mass media as a method of audience engagement. Bulletin RSUH. Series "Literature Studies. Linguistics. Cultural Studies", 9, 77-85. doi: 10.28995/2686-7249-2019-9-77-85.
[3] United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization. (2018). Data journalism handbook. France.
[4] Rogers, S., Doig, S., Peralta, A., Nicholas, R., Kaiser-Brill, P., & Pinney, L. (2017). Data presentation to the public. USA.
[5] Druker, M.M. (2020). Creating positive content on social media as a tool for forming value orientations of modern adolescents. Bulletin of Volga University named after V.N. Tatishchev, 2(32), 145-151.
[6] Lizin, M.E. (2018). The concept of "data journalism" in modern scientific publications. Communicative Studies, 3(17), 144-154. doi: 10.25513/2413-6182.2018.3.144-154.
[7] Shindalieva, M.B. (2023). Special issues of Kazakhstani mass media and data journalism. Khabarshi. Journalistic Serial, 2(68). doi: 10.26577/HJ.2023.v68.i2.011.
[8] Lisitsyn, M.E. (n.d.). Dissertation on organization website. Retrieved from http://www2.rsuh.ru/binary/object_28.1551881843.02622.pdf.
[9] Rosling, H., Rosling, O., & Rosling, A. (2021). Factfulness. Osaka: Asahi Books LLC.
[10] Neklyaev, S.E. (2010). Infographics: Principles of visual journalism. Bulletin of Moscow State University named after M.V. Lomonosov. Series 10. Journalism, 4.
[11] Concept of data journalism in coverage of Russian and foreign mass media. (2019). Moscow.
[12] Wright, K., Zamith, R., & Bebawi, S. (2019). Data journalism beyond most countries of the world: Challenges and opportunities.Digital Journalism, 7(9), 1295-1302. doi: 10.1080/21670811.2019.1702472.
[13] Bounegru, L., et al. (2021). Data journalism handbook: Towards a practice of working with critical data. Amsterdam: Amsterdam University Press. doi: 10.5117/9789462989511.
[14] DataJournalism.com. (n.d.). Retrieved from www.datajournalism.com.