Аннотация

Бул макалада кыргыз элинин элдик оозеки чыгармаларында тил аркылуу ойду туюндуруунун кыргыз элине мүнӛздүү табият сыры, элдин дүйнӛ таанымы, элдин тил аркылуу ой-жүгүртүү ӛзгӛчӛлүктӛрү, тилдик каражаттардын арман ырында колдонулушу талкууга алынган. Кыргыз арман ырларында колдонулган оң маанидеги аллегориялуу салыштыруулардын кӛркӛм образ түзүүгӛ катышы, арман-муңдун ар кыл ӛзгӛчӛлүктӛрү, алардын контекстте салыштырылып, кыйыр туюндурулушу талдоого алынды жана зарылдыктары белгиленди. Ошондой эле кыргыз арман ырларында, ӛзгӛчӛ, ашыктыкка, үй-бүлӛ курууга байланыштуу ӛксүк-жагдайларды туюндурган ырларда оң маанидеги аллегориялуу салыштыруулар жана алар аркылуу түзүлгӛн ар түрдүү образдар кайгы-муңдун орду толгус, терең, сапат-белгилеринин кыйыр, кӛркӛм туюндурууга катышы факты-материалдардын негизинде иликтӛӛгӛ алынды

Негизги сөздөр

арман ырлары; дүйнӛ тааным; оң маанидеги аллегориялуу салыштыруулар; рухий дӛӛлӛт; кайгы-муң; оң образ; кӛркӛм образ; семантикалык багыт; лирикалык каарман

Колдонулган булактар

[1] History of Kyrgyz oral creativity. (1973). Frunze.

[2] Folk literature series. Lament songs and Ak Möör. Volume 22. (2003). Bishkek.

[3] Saparbaev, A. (1997). Lexicology and phraseology of the Kyrgyz language. Bishkek.

[4] Sheri uulu, Zh. (1993). Guide to literature. Osh.

[5] Marazykov, T.S. (2020). Literary text: Problems of research and teaching. Bishkek.

[6] Dyusheev, Zh. (2007). Culture of speech and stylistics. Book II. Bishkek.

[7] Adylbek kyzy, G., & Nurbekova, A. (2023). The problem of youth education in Kyrgyz ethnopedagogy. Bulletin of J. Balasagyn Kyrgyz National University, 2(114), 290-296.

[8] Adylbek kyzy, G., Nazarbekova, B., & Sultan kyzy, B. (2023). Fostering patience among teenagers in Kyrgyz literature classes. Bulletin of J. Balasagyn Kyrgyz National University, 2(114), 139-145.